Skip to main content

शिक्षक दिवस

शिक्षक दिवस

शिक्षकी पेशा हा तसा आमच्या घरचाच! माझे आजोबा म्हणजे आमचे दादा (कै. भगवान विष्णू कुलकर्णी) लोणावळ्यातील नावाजलेले गणित आणि इंग्लिशचे शिक्षक. त्यांची शिकविण्याची पद्धतच फार छान होती. मला आठवतंय की गणिताचे पुस्तकदेखील ते वाचायला सांगायचे. एखादा chapter समजून घेताना त्याची theory समजणे अतिशय आवश्यक! पुस्तकात सोडवून दिलेल्या पद्धतीने गणित सोडवून झाल्यावर त्याच्या अजून किमान २ पद्धती ते शिकवायचे, आपले उत्तर पडताळून कसे पहायचे हे देखील सांगायचे. एकदा का हि पद्धत डोक्यांत बसली की तुम्ही मुद्दाम चुकायचे ठरवले तरीही चुकणार नाही. इंग्लिशचे देखील तसेच! नवीन धडा असेल की आधी तो वाचायचा किमान ३ वेळा, अवघड आणि न समजलेले शब्द वहीत लिहायचे. मग दादा त्या शब्दांचा अर्थ तर सांगायचेच पण तो शब्द म्हणजे काय? Noun, pronoun, verb etc. त्याचा भूतकाळ आणि भविष्यकाळ  काय, विशेषण काय, तिसरे रूप काय होते, वाक्यात कसे वापरायचे! ह्या सर्व गोष्टींची मग उजळणी असे.
दादांची शिकवणी अजूनही अनेकांना आठवत असेल.बरे, आजच्यासारखी फि ची काळजी नव्हतीच त्यांना. फि तर अगदी नाममात्र अन् ती देखील कित्येकांची वर्षावर्षाची बाकी असायची.
दादांच्या अखेरच्या दिवसात भ्रमांतदेखील ते गणिते सोडवून सांगायचे, तर्खडकर शिकवायचे, बहुदा तेथील 👆मुलांची Online बॅच त्यांनी सुरू केली असावी

बेंद्रे बाई,माझ्या प्राथमिकच्या बाई! स्वभावत:च प्रेमळ. त्या फार कधी कोणाला ओरडल्याचे मला आठवतच नाही. प्रत्येक विषय अगदी हळुवार, रंगतदार करून शिकवण्याची त्यांची हातोटी.माझ्यावर तर विशेष जीव होता त्यांचा.सई जुईंना भेटल्यावर ,तितक्याच प्रेमाने,” मी तुमच्या आईची teacher बरं का!आईसारखे व्हा!”असा आशीर्वाद त्या नेहमी द्यायच्या.
त्या आजारी असताना कामामुळे माझे भेटणे होत नव्हते, मात्र एकदा काहीही करून भेटायला गेले त्यांना. बाईंना झालेला आनंद त्यांच्या डोळ्यांत दिसत होता. आशीर्वाद देताना डोळे भरून आले त्यांचे, कदाचित त्यांना माहित होते की हा आपण दिलेला शेवटचा आशीर्वाद !

बेंद्रे बाईंनंतर जर माझ्यावर कोणी मुली सारखे प्रेम केले असेल तर ते पाटेकर बाईंनी! त्यांच्या घरचा scholarship चा क्लास हा विसरणेच शक्य नाही.

पाटील सर! आमच्या शाळेचे मुख्याध्यापक! आमच्या शाळेची जी काही शान होती , ती केवळ सरांमुळेच! “Pin drop silence “ म्हणजे काय हे जर पहायचे असेल तर सरांचा तास पहावा.
मला आठवतंय कि मी ‘छात्रसमिती अध्यक्ष’ होते. 5 सप्टेंबर चा कार्यक्रम सुरू होता. केवळ आम्ही विद्यार्थी प्रतिनिधी stage वर होतो. Stage च्या मागे भाषण करणारे विद्यार्थी उभे होते. अचानक भाषण करणारा एक विद्यार्थी भाषण विसरला,त्याची चिठ्ठि त्याच्याजवळ नव्हती. तो आठवू लागला. हे पाहून काही व्रात्य मुले हसू लागली,त्याला चिडवू लागली.मी ऊठून माईकपाशी गेले, म्हटले, काही कारणास्तव xxxहा विद्यार्थी भाषण करू शकणार नाहीये त्यामुळे त्याचे उर्वरीत भाषण xxx (समोर बसून चिडवणारा विद्यार्थी) करेल.तो मुलगा घाबरला अन् sorry म्हटला. त्या कार्यक्रमानंतर पाटिल सरांनी मला बोलावून माझी पाठ थोपटली.त्यावेळी माझ्याविषयी फार मोठा विश्वास त्यांच्या डोळ्यात दिसला होता.
१० वी मध्ये लोणावळ्यांत प्रथम आल्याचा सरांइतका आनंद मलादेखील झाला नव्हता.

मुकुंद काका, ( खिरे सर) ... तसे तर पप्पांचे मित्र!१० वी त सकाळच्या क्लासला मला मात्र इतरांपेक्षा अर्धा तास आधी जावे लागे! D type ची गणिते सोडवायला. सरांचे “ There is always room at the top!” हे वाक्य मला आजतागायत स्मरते.गणित,इंग्लिश,सायन्स बरोबरच भाषा विषय जिंकून घे हि त्यांची शिकवण मला आजतागायत साथ करत्येय.आजही मी लिहीलेल्या प्रत्येक लेखाला सरांची शाबासकी मिळतेच!

चौधरी सर,विद्धंस सर, भट बाई , बागदरे सर,वसुधा पाटिल बाई यांनी वेळोवेळी मला,माझ्यातल्या कलाकाराला उत्तेजन दिले.

आयुष्यात आतापर्यंत वेळोवेळी खुप चांगले शिक्षक,गुरू लाभले.त्या प्रत्येकाकडून पुस्तकी शिक्षणाच्या पलीकडचे शिकायला मिळाले.ती पुंजी आज पुढे पुढे वाटचाल करताना कामास येत आहे.त्या माझ्या सर्व शिक्षकांना माझे अभिवादन🙏🙏

@अनघा पारखी

Comments

Popular posts from this blog

दि लिटल बाॅल

दि लिटल् बाॅल Carlos Martinez हे नाव म्हणजे theatre क्षेत्रातील ‘Miming’ चा बादशाह . त्यांचा नुकताच एक performance पाहिला . ‘ दि लिटल् बाॅल ’. एका माणसाला एक छोटा बाॅल सापडतो रस्त्यात . लहान मुलाप्रमाणे तो त्याच्याशी खेळायला लागतो . गंमत म्हणजे बाॅल एका हातातून दुसर्‍या हातात जाताना हळूहळू आकाराने मोठा होत जातो . एक क्षण असा येतो की आता ‘ तो ’ त्या बाॅलला हातात धरू शकत नाही .( आपण हसायला लागतो ) ‘ तो ’ त्या बाॅलला जमीनीवर ठेवून खेळणे सुरू ठेवतो . हळूहळू बाॅल इतका मोठ्ठा होतो की त्याच्याशी खेळणे कठीण होते . पण तरीही ‘ तो ’ त्या बाॅलला हात लावणे सोडत नाही . ( आपल्याला अजून हसू येते ) आता त्या बाॅलची ताकद वाढलेली असते . त्याच्या त्या वाढलेल्या ताकदीने तो बाॅल त्या माणसाला आत खेचून घेतो .  आता माणूस आत अडकलाय , तो आतून आवाज द्यायचा प्रयत्न करतोय पण आवाज बाहेर ऐकू येत नाहीये . त्याची धडपड पाहून आपण आपले हसू थांबवू शकत नाही आणि त्याचबरोबर आपल्याला जरासे ...

हृदयात वाजे समथिंग.....

हृदयात वाजे समथिंग..... सई: आई, उद्या व्हॅलेंटाईन डे आहे ना? मी: हो. सई: मग तु काय करणार? मी: काही नाही, सकाळी उठून माझ्या व्हॅलेंटाईनला गवारीची भाजी आणि पोळीचा डबा देणार, भांडी घासणार,घर आवरणार... सई: ए काय गं आई! किती बोअरिंग...काहीतरी वेगळं... मस्त करा ना. मी: ( मनांत) आता काय वेगळं आणि मस्त करणार बाई!हम्म, गेले ते दिवस आणि तसे दिवस आले तरी कधी होते म्हणा, असो, मी: (उघडपणे) मस्त म्हणजे???? सई: (लबाडपणे हसत)अगं मस्त म्हणजे कळलं नाही तुला? मी: (मनांत) बापरे! हिला कधी कळायला लागलं सगळं, आजकालची लहान मुलं म्हणजे ना,जाम स्मार्ट झाली आहेत, मोबाईल इंटरनेटमुळे सगळं फार लवकर कळते त्यांना! मी: ( उघडपणे जरा ओरडूनच) काय नाही कळाले??  आणि तुला काय करायचे गं व्हॅलेंटाईन वगैरे, लहान आहेस अजुन. आणि हो, ते व्हॅलेंटाईन सोड आता, अभ्यासाला लागा, परिक्षा जवळ आलीय आता. नस्त्या उठाठेवी करू नका! चल आता जा! सई: (बाहेर जाऊन जुईला म्हणाली) आईला ना काही कळत नाही. कित्ती ओरडते अंगावर उगीचच. आता उद्या काहीतरी मस्त कर म्हणाले तर मला काय ओरडली. जुई....पिझ्झा किंवा बर्गर मागायला काही दुसरी , अजुन ...

टोपीवाला आणि माकडे- पार्ट २

टोपीवाला आणि माकडे -पार्ट २ टोपीवाल्याने झाडाच्या इतरत्र पडलेल्या सर्व टोप्या आणि टोप्यांच्या बाजूला पडलेली माया ( जी या माकडांनी वाटसरूंकडून लुटलेली), माकडांनी खाली फेकलेली फळे उचलली आणि गावाकडे चालू लागला. घरी गेल्यावर त्याला समजले की अरेच्चा! आपल्या जेवढ्या टोप्या माकडांनी घेतल्या होत्या, त्यापेक्षा जास्त टोप्या मिळाल्या परत. असे कसे काय ब्वा??थोडा शोध घेतल्यावर  त्याला समजले की हा तर त्या माकडांचा खेळ आहे, खाऊच्या आशेने बरीचशी माया या माकडांनी जमा केलीय. खाण्याच्या पदार्थांव्यतिरीक्त त्या माकडांना कशातच interest नव्हता. मग ह्या टोपीवाल्याने extra मिळालेल्या टोप्या गावातील गरजूंना दिल्या, मिळालेल्या मायेमधून त्याने झाडाजवळ पाण्याची विहीर बांधली.नवीन झाडे लावली.एवढे करून तो त्या माकडांना नाही विसरला, त्यांच्यासाठी नित्यनेमाने खाऊ नेऊ लागला.साहजिकच माकडांची वाटसरूंच्या सामानावर डल्ला मारायची सवय सुटायला लागली. ती माकडे आता ह्या टोपीवाल्याला आपला मानू लागली. काही माकडे झाडावर साठवलेली माया स्वत:हून टोपीविक्याला देऊ लागली. जे वापरून तो टोपीविक्या नवनवीन झाडे लावायला लागला.जं...